Google’a reklam teknolojisi davasında kritik karar: AdX satılmayacak

ABD’de federal mahkeme, Google’ın reklam teknolojisi faaliyetlerine ilişkin davada şirketin önemli bir varlığını satmasını gerektirecek kararı vermedi. Yargıç Leonie Brinkema, Google’ın reklam borsası AdX’i elinden çıkarması yönündeki ABD Adalet Bakanlığı (DOJ) talebini reddederken, şirketin bazı ticari uygulamalarını değiştirmesini öngören tedbirleri kabul etti.

Karar, ABD makamlarının büyük teknoloji şirketlerinin piyasa gücünü sınırlamak amacıyla yürüttüğü davalar açısından da dikkat çekti. Reuters'ın aktardığına göre bu karar, son dönemde ABD'deki antitröst makamlarının bir Big Tech şirketini varlık satışı yoluyla bölme girişiminin üçüncü kez sonuçsuz kalması anlamına geliyor.

AdX Google’da kalacak

Davada en önemli başlıklardan biri, Google'ın reklam teknolojisi ekosisteminde yer alan AdX platformuydu. AdX, internet sitelerinde kullanıcıların sayfayı açmasıyla gerçekleşen anlık reklam açık artırmalarında yayıncılarla reklam verenler arasında aracılık ediyor.

DOJ, Google'ın daha önce rekabeti engellediğine ilişkin mahkeme bulguları nedeniyle AdX'i işletmeye devam etmesinin uygun olmadığını savundu. Bakanlık bu nedenle platformun Google'dan ayrılmasını istedi.

Yargıç Brinkema ise AdX'in zorunlu olarak satılması yerine Google'ın işleyişine yönelik davranışsal düzenlemeleri tercih etti. Bu kapsamda şirketin rakiplerine gerçek zamanlı teklif verme erişimi sağlaması gibi uygulamaların hayata geçirilmesi öngörülüyor. Mahkemenin ayrıntılı kararının, gizli bilgilerin çıkarılmasının ardından yaklaşık iki hafta içinde yayımlanması bekleniyor.

Google satışın zarar vereceğini savundu

Google, AdX'in zorunlu satışının teknik açıdan karmaşık bir süreç yaratacağını ve müşteriler açısından uzun süreli bir geçiş dönemine yol açacağını savundu.

Şirket ayrıca reklam teknolojisi araçlarının özellikle küçük işletmelerin yeni müşterilere ulaşmasına yardımcı olduğunu belirterek, DOJ'nin talep ettiği satışın sektördeki müşteriler açısından olumsuz sonuçlar doğurabileceğini ileri sürdü. Mahkemenin kararı sonrasında Google yönetimi sonucu memnuniyetle karşıladı.

DOJ ise mahkemenin Google'a yönelik önemli düzenlemeler getirmesini olumlu karşıladığını açıkladı. Bakanlık, çevrim içi reklam pazarında rekabetin yeniden güçlendirilmesi için atılabilecek sonraki adımları değerlendireceğini bildirdi.

Dava 2023’te açılmıştı

DOJ ve çok sayıda eyalet, Google'ın çevrim içi reklam teknolojilerindeki hakimiyetine ilişkin davayı 2023 yılında açmıştı.

Yargıç Brinkema, Nisan 2025'te verdiği kararda Google'ın yayıncı reklamlarını barındıran sunucular ve reklam borsaları gibi alanlarda yasa dışı tekellere sahip olduğu sonucuna varmıştı. Mahkeme, Google'ın kendi reklam sunucusunu kullanan yayıncıları AdX'i kullanmaya yönlendirdiğini değerlendirmişti.

Buna karşın mahkemenin son aşamadaki kararı, Google'ın reklam teknolojisi işinin tamamen ya da kısmen elden çıkarılmasını gerektirmedi.

Big Tech davalarında benzer tablo

Karar, ABD'nin büyük teknoloji şirketlerine yönelik antitröst politikasının geleceği açısından da önem taşıyor.

Reuters'a göre daha önce Meta'nın Instagram ve WhatsApp'ı satması yönündeki talep de mahkeme tarafından reddedilmişti. Google'ın çevrim içi arama alanındaki ayrı antitröst davasında da Adalet Bakanlığı'nın Chrome tarayıcısının satılması yönündeki talebi kabul edilmemişti.

Google'ın reklam teknolojisi faaliyetlerine ilişkin son kararla birlikte, ABD makamlarının büyük teknoloji şirketlerine karşı açtığı davalarda şirketlerin rekabet karşıtı uygulamalarına yönelik değişiklikler gündeme gelirken, zorunlu varlık satışları konusunda mahkemeler daha temkinli bir yaklaşım sergilemiş oldu.

Ad Manager'ın Google'ın toplam gelirindeki payı da görece sınırlı. Wedbush araştırması ve mahkeme belgelerine göre birim, 2020 yılında Google'ın toplam gelirinin %4,1'ini, faaliyet kârının ise %1,5'ini oluşturuyordu.

Kaynak: Reuters